Expired domain abuse, Google’ın spam politikalarında yer alan bir ihlal türüdür. Süresi dolmuş bir domaini satın alıp onu esas olarak arama sıralamasını manipüle etmek için, kullanıcıya çok az değer sunan ya da hiç sunmayan içerikle yeniden kullanmak bu kapsama girer. Yani Google expired domain almayı yasaklamıyor, bu domainle ne yaptığına bakıyor. Bu yazıda politikanın tam tanımını, Google’ın verdiği örnekleri, neyin kapsam dışı kaldığını, cezanın nasıl uygulandığını ve güvenli tarafta kalmak için neye dikkat edeceğini bulacaksın.
Expired domain abuse politikası ne diyor
Google, Search Central dokümantasyonundaki spam politikaları sayfasında bu ihlali şöyle tanımlar: "Expired domain abuse is where an expired domain name is purchased and repurposed primarily to manipulate search rankings by hosting content that provides little to no value to users."
Türkçesi: süresi dolmuş bir alan adı satın alınıp, kullanıcıya çok az değer sunan ya da hiç sunmayan içerik barındırarak esas olarak arama sıralamasını manipüle etmek için yeniden kullanılıyorsa bu bir ihlaldir. Metnin güncel halini Google Search Central spam politikaları sayfasında okuyabilirsin. Politika Mart 2024’te eklendi.
Tanımdaki üç ifadeye dikkat et:
- "Primarily" (esas olarak). Kriter, domainin süresinin dolmuş olması değil, asıl amacın sıralamayı manipüle etmek olması.
- "Repurposed" (yeniden kullanılmış). Domainin eski amacından farklı bir işe koşulması söz konusu.
- "Little to no value" (çok az değer ya da hiç). İçeriğin kullanıcıya gerçek bir fayda sağlayıp sağlamadığı ölçülüyor.
Bu üç unsur bir arada aranır. Expired domain olması tek başına suçlayıcı bir bilgi değildir. Aynı domaini bir kişi canlı ve faydalı bir site için, bir başkası yalnızca sıralama kazanmak için kullanabilir. Google’ın baktığı şey domainin geçmişi değil, bugün üzerinde ne yayınlandığı ve bunun neden yayınlandığıdır. Bu yüzden politikayı "expired domain yasağı" diye okumak yanlış olur, doğru okuma "niyet ve değer testi"dir.
Google’ın verdiği örnekler
Google, politikayı açıklarken üç somut örnek veriyor:
- Daha önce bir devlet kurumunun kullandığı bir sitede affiliate içerik barındırmak.
- Daha önce kâr amacı gütmeyen bir sağlık kuruluşunun kullandığı bir sitede ticari tıbbi ürünler satmak.
- Eskiden bir ilkokul sitesi olan bir domainde kumar içerikli sayfalar yayınlamak.
Üçünde de ortak olan şey, domainin eski kimliğiyle yeni içerik arasında hiçbir bağ olmaması ve eski kimliğin taşıdığı güvenin ticari amaçla kullanılması. Devlet kurumu, sağlık kuruluşu ya da okul gibi güvenilir kimlikler, link gücü açısından da değerlidir. Bu gücün ne kadarının domaini düştükten sonra kaldığını expired domain backlink gücü yazısında ele aldık.
Neler kapsam dışı
Politikanın sınırını doğru çizmek önemli, çünkü bu konuda çok fazla yanlış bilgi dolaşıyor. Google, eski bir domainin yeni, gerçekten faydalı bir site için kullanılmasını bu politikanın kapsamına almıyor. Yani şunlar ihlal değildir:
- Bir domaini satın alıp kendi gerçek işin için site kurmak.
- Eski domainin konusuyla uyumlu, kullanıcıya fayda sağlayan yeni içerik yayınlamak.
- Bir markanın eski domainini geri almak ya da kendi eski sitesini yeniden kurmak.
Google ayrıca domain yaşının tek başına bir sıralama faktörü olmadığını Google temsilcileri aracılığıyla defalarca söyledi. Yani "eski domain" olması sıralamaya otomatik avantaj sağlamaz, otomatik ceza da getirmez. Önemli olan, sitenin kullanıcıya ne sunduğudur.
Ceza nasıl uygulanır: elle işlem ve algoritmik yaklaşım
Spam politikalarının ihlali iki yoldan yaptırıma bağlanabilir.
Elle işlem (manual action)
Google’ın bir inceleyicisi siteyi inceleyip politikayı ihlal ettiğine karar verirse siteye elle işlem uygulanabilir. Bu işlemin bilgisi yalnızca doğrulanmış site sahibine, Search Console’daki Manual Actions raporunda görünür. Bir domaini satın almadan önce, o domainde elle işlem olup olmadığını görmenin kamuya açık bir yolu yok. Bu yüzden satın aldığın domainin geçmişteki durumu belirsiz kalabilir.
Algoritmik değerlendirme
Elle işlem olmasa da Google’ın sistemleri düşük değerli içeriği ve manipülasyon örüntülerini kendiliğinden tespit edip sitenin görünürlüğünü azaltabilir. Bu durumda Search Console’da bir bildirim görmezsin. Sıralamanın neden düştüğünü anlamak da zorlaşır. hunter.domains de bu konuda açık konuşuyor: Google’ın elle işlemlerini ve algoritmik cezalarını göremiyor, yani hiçbir araç bir domainin Google nezdinde temiz olduğunu garanti edemez.
Güvenli taraf: konu sürekliliği ve kullanıcıya değer
Risk altında olmayan kullanım biçimlerinin ortak noktası şudur: domainin satın alınma biçimi değil, aldıktan sonra yaptığın işlerin kullanıcıya gerçek fayda sağlamasıdır. Pratikte güvenli tarafı şu davranışlar oluşturur:
- Konu sürekliliği. Yeni içerik, domainin eski konusuyla uyumlu ya da en azından makul biçimde ilişkili olsun. Eski bir yemek blogunu yemek ya da mutfak içeriğiyle sürdürmek ile aynı domaine kumar sayfaları koymak çok farklı şeylerdir. Bu konuyu konu uyumu yazısında ayrıntılı anlattık.
- Gerçek içerik. Sayfalar bir insanın gerçekten okuyup işine yarayacağı bilgiyi içersin. İnce, otomatik üretilmiş ya da yalnızca link taşımak için yazılmış metinler değerli sayılmaz.
- Şeffaf sahiplik ve amaç. Sitenin ne için var olduğu ve kimin işlettiği belli olsun.
- Ayrı bir kullanıcı kitlesi. Siteyi başka bir siteyi desteklemek için değil, kendi okuyucusu için kur.
Bir örnekle somutlaştıralım. Varsayalım ki eski bir bahçecilik blogunun domaini düştü ve sen onu aldın. İlk senaryoda domaine bitki bakımı, saksı seçimi ve mevsimlik ekim rehberleri yazıyorsun. Eski konu ile yeni konu aynı, içerik gerçekten bir okuyucunun işine yarıyor. Bu, politikanın hedefi değil. İkinci senaryoda aynı domaine kredi ya da bahis sayfaları koyuyorsun. Eski bahçecilik okuyucusunun, o linklerin ve o güvenin bu sayfalarla hiçbir ilgisi yok. Google’ın kendi örneklerine en çok benzeyen durum budur. İki senaryoda da domain aynı, fark yalnızca domaini ne için kullandığındır.
Domaini doğru yoldan canlandırmak için expired domain canlandırma rehberi adım adım yol gösteriyor.
Riskli taraf: alakasız içerik, toplu yönlendirme ve ağ kurmak
Politikanın hedef aldığı davranışlar da belli. Bunlar genelde birkaç şekilde karşımıza çıkar:
| Davranış | Neden riskli |
|---|---|
| Domainin eski konusuyla ilgisi olmayan ticari içerik | Eski kimliğin güveni sıralama için kullanılmış olur, Google’ın örnekleri tam olarak bunu anlatır |
| Çok sayıda domaini toplu olarak başka bir siteye yönlendirmek | Link gücü aktarma amacı öne çıkar, kullanıcıya hiçbir fayda yoktur |
| Ağdaki sitelerin hepsi aynı hedefe link verir | Link spam tanımına girer |
| Domain, yalnızca link taşımak için yeniden hayata döndürülür | "Primarily to manipulate" ölçütünü doğrudan karşılar |
Bir domaini başka bir siteye yönlendirmenin kendisi yasak değil. Ama alakasız ve toplu yönlendirmeler, politikanın tarif ettiği manipülasyona yaklaşır. Bu konuyu expired domain 301 yönlendirme yazısında riskleriyle birlikte işledik. Özel blog ağlarının neden ayrı bir spam kategorisi sayıldığını ise PBN nedir yazısında bulabilirsin.
Kontrol listesi: expired domain alırken ve kullanırken
Politikanın pratikte ne anlama geldiğini bir listeye çevirelim. Domaini almadan önce şunlara bak:
- Domainin Wayback Machine geçmişinde yıllar içinde konusu ve dili aynı mı kalmış, yoksa bir noktada tamamen değişmiş mi?
- Geçmişte gambling, pharma ya da adult spam izi var mı? Archive’daki URL listesi spam kalıpları gösteriyor mu?
- Domain kara listelerde (Spamhaus DBL, SURBL) görünüyor mu?
- Google’da
site:aramasında sonuç çıkıyor mu? Hiç sonuç çıkmaması, site uzun süre kapalıysa yaygındır ve tek başına ceza kanıtı değildir. - Marka riski var mı? Domain bir markaya benziyorsa bu ayrı bir sorundur (bu bir hukuki tavsiye değildir).
Domaini aldıktan sonra da şunları sor:
- Yeni sitem, domainin eski konusuyla uyumlu mu?
- Bu içerik, domain hiç expired olmamış olsaydı da yayınlamaya değer mi?
- Sitemi kurma nedenim kullanıcıya hizmet mi, yoksa yalnızca başka bir sitenin sıralamasını yükseltmek mi?
Daha kapsamlı bir kontrol için expired domain alırken dikkat edilecekler listesine bakabilirsin. hunter.domains bu kontrollerin bir kısmını senin yerine yapar: Wayback geçmişini, dil ve konu değişimini, spam URL kalıplarını ve kara listeleri tarar. Nasıl çalıştığını yöntem sayfasında görebilirsin. Hazır adaylara bakmak istersen temiz geçmişli domainler listesi ve günlük expired domain listesi açık.
Sık sorulan sorular
Expired domain almak artık yasak mı?
Hayır. Expired domain satın almak ne yasa dışı ne de Google’ın politikalarına aykırıdır. Politika, domainin satın alınmasını değil, onun esas olarak sıralamayı manipüle etmek için kullanıcıya değer sunmayan içerikle yeniden kullanılmasını hedefler. Eski bir domaini yeni ve faydalı bir site için kullanmak bu politikanın kapsamında değildir.
Hangi kullanım kötüye kullanım sayılır?
Google’ın örnekleri bunu netleştiriyor: eski bir devlet sitesinde affiliate içerik, eski bir sağlık kuruluşu sitesinde ticari tıbbi ürün satışı ya da eski bir okul sitesinde kumar içeriği. Ortak nokta, domainin eski kimliğinin güvenini sıralama için kullanıp kullanıcıya çok az değer sunmak ya da hiç sunmamaktır. Sınırdaki durumlarda en iyi ölçüt, içeriğin domain expired olmasaydı da yayınlanmaya değer olup olmadığıdır.
Ceza alırsam ne olur?
Elle işlem uygulanırsa sıralamanda düşüş yaşayabilir ya da sayfaların arama sonuçlarından çıkarılabilir. Bu durum Search Console’daki Manual Actions raporunda görünür ve düzeltme sonrası yeniden değerlendirme istenebilir. Algoritmik düşüşlerde ise bildirim gelmez. Her iki durumda da güncel süreç ve adımlar için Google Search Central dokümantasyonuna bak, çünkü kurallar zamanla değişebilir.
