Expired domain riskleri gerçektir ve çoğu, parayı ödemeden önce görülebilir. En sık karşılaşılanlar spam geçmişi, şişirilmiş metrikler, el değiştirmiş bir site geçmişi, marka sorunları ve açık artırmada fiyatın gereğinden fazla yükselmesidir. Bir de ücretsiz bir araçla göremediğin bir risk var: Google’ın uyguladığı elle işlem veya algoritmik ceza. Bu yazıda dokuz riski, her birini satın almadan önce nasıl kontrol edeceğini ve en sonda hepsini tek listede topluyoruz. Amaç seni korkutmak değil, hangi domainin cebinden para çıkarmaya değeceğini bilerek karar vermen.
Spam ve kumar geçmişi
Süresi dolan bir domainin eski sahibi kumar, ilaç veya yetişkin içeriği yayınlamış olabilir. Bu geçmiş yeni sitene otomatik olarak bulaşmaz, ama arama motorlarının ve e-posta filtrelerinin o domaini hatırlama ihtimali vardır. Backlinklerin önemli bir kısmı da aynı spam ağından geliyorsa, domainin gücü sandığın kadar gerçek değildir.
Kontrol etmek için Wayback Machine’de domainin yıllara yayılan arşivine bak. Sayfa başlıklarını, içeriğin yazıldığı dili ve konuyu karşılaştır. Arşivdeki URL listesinde (web.archive.org/web/*/alanadi.com/*) anlamsız, ürün veya ilaç adı içeren adresler görüyorsan durmalısın. Ayrıntılı işaretleri domain spam geçmişi nasıl anlaşılır yazısında bulabilirsin. Dikkat: arşiv örnek alır. Kısa süren bir spam dönemi iki kayıt arasında kaybolabilir.
Google cezası ve indeksten düşme
Cezalı domain en korkulan risktir, çünkü dışarıdan görünmez. Elle işlem yalnızca Search Console’daki Manual Actions raporunda, doğrulanmış sahibe görünür. Satın almadan önce bunu görmenin kamuya açık bir yolu yok.
Elindeki ipuçları dolaylıdır:
site:alanadi.comaramasında sonuç çıkmaması tek başına ceza kanıtı değildir. Site uzun süre kapalı kaldıysa indeksin boşalması normaldir.- Domainin markasını Google’da aradığında hiçbir şey çıkmıyorsa ve Wayback’te de yoğun bir spam geçmişi varsa, bu birlikte kötü bir işarettir.
- Kara liste kayıtları (Spamhaus DBL, SURBL, Google Safe Browsing) güvenlik ve e-posta tarafındaki sorunu gösterir, ama Google cezasını göstermez.
Yani kesin cevabın olmadığını kabul etmen gerekiyor. Google ceza sorgulama yazısında bu dolaylı kontrolleri adım adım anlattık.
Şişirilmiş DR ve sahte backlinkler
DR (Domain Rating), Ahrefs’in 0 ile 100 arasında, logaritmik ölçekle verdiği bir backlink gücü puanıdır. Konuya, trafiğe ve spama bakmaz. Yani DR 60 olan bir domainin linkleri tamamen bir link ağından gelebilir.
Şişirilmiş metriğin tipik işaretleri şunlardır:
- Trust Flow, Citation Flow’dan çok düşük. Majestic’in bu iki değeri arasındaki büyük fark, çok sayıda düşük kaliteli linke işaret eder.
- Yönlendiren domainlerin hepsi aynı kalıpta: aynı hosting, aynı konu dışı içerik, aynı çapa metni.
- Backlinklerin neredeyse tamamı ana sayfaya veya anlamsız tek bir sayfaya gidiyor.
- Moz’un Spam Score değeri yüksek. Bu bir ceza hükmü değil, benzer özelliklere sahip sitelerin ne sıklıkla cezalandığına dair bir korelasyondur.
Hiçbiri Google’ın metriği değildir. Bu sayılar yalnızca ön eleme içindir, karar için yetmez. Linklerin gerçek kalitesini görmek için zararlı backlink yazısındaki yöntemi kullan.
Konu ve dil değişimi: el değiştirmiş domain
Bir domain arşivde yıllarca Türkçe bir mutfak blogu olarak görünüp son iki yılda Çince bir ürün sitesine dönüşmüşse, domain büyük ihtimalle başka biri tarafından ele geçirilmiştir. Eski backlinkler hâlâ mutfak blogunu işaret eder, ama Google siteyi artık başka bir şey olarak görür.
Bunu görmenin yolu yıllara yayılmış üç nokta okumaktır: ilk yıl, ortadaki bir yıl ve son iki yıl. Her birinde sayfa başlıklarına, yazının diline ve konuya bak. Konu ve dil birlikte değişmişse domain el değiştirmiş demektir. Sadece tasarım değişmişse bu o kadar kaygı verici olmayabilir. Park edilmiş dönemleri ve arşivdeki boşlukları da ayrıca değerlendirmek için domain geçmişi sorgulama yazısına bakabilirsin.
Marka riski ve UDRP
Domain adın bir markaya aynen veya karıştırılacak kadar benziyorsa, marka sahibi sana karşı UDRP (ICANN’in uyuşmazlık çözüm politikası) başvurusu yapabilir. Şikâyet edenin üç şeyi kanıtlaması gerekir:
- Domain, onun markasıyla aynı veya karıştırılacak kadar benzer.
- Domain üzerinde senin hakkın veya meşru bir çıkarın yok.
- Domain kötü niyetle kaydedilmiş ve kötü niyetle kullanılıyor.
Üçü birden kanıtlanırsa domain elinden alınabilir. Bu hukuki tavsiye değildir, mekanizmayı anlatıyoruz. Önemli olan, bir domain çok iyi metriklere sahip olsa bile bilinen bir markanın adını taşıyorsa uzak durmandır. Marka taramasını ücretsiz yapabilirsin: TMview (Avrupa Birliği ve birçok ülke), USPTO (ABD) ve Türkiye için TÜRKPATENT. Ayrıntılar için domain marka riski ve UDRP yazısını oku.
Artırmada fiyatın şişmesi
Her expired domain açık artırmaya çıkmaz, ama çıkanlarda fiyat hızla yükselebilir. Hevesli birkaç alıcı bir domaini, piyasa değerinin çok üstüne taşıyabilir. Sonra elinde değeri belirsiz bir domain ve ödediğin fiyat kalır.
Önlem basit: teklif vermeden önce üst sınırını yaz ve ona sadık kal. Bu sınırı da domainin sana sağlayacağı işe göre belirle, metriğin görüntüsüne göre değil. Sınırı aştığında vazgeç. Bir sonraki domain her zaman gelir. Teklif mantığını domain ihalesinde teklif stratejisi yazısında ayrıntılı anlattık.
Google’ın expired domain abuse politikası
Google, Mart 2024’te spam politikalarına expired domain abuse (süresi dolmuş domainin kötüye kullanımı) maddesini ekledi. Tanım şöyle: expired domain abuse, süresi dolmuş bir domain adının satın alınıp, öncelikle arama sıralamasını manipüle etmek amacıyla kullanıcıya çok az değer sunan ya da hiç değer sunmayan içerikle yeniden kullanılmasıdır.
Google’ın verdiği örnekler şunlardır:
- Eskiden bir devlet kurumunun kullandığı sitede affiliate içerik yayınlamak.
- Eskiden kâr amacı gütmeyen bir sağlık kuruluşunun kullandığı sitede ticari tıbbi ürün satmak.
- Eskiden bir ilkokul sitesi olan domainde kumarhane içeriği yayınlamak.
Eski bir domaini yeni ve gerçekten faydalı bir site için kullanmak bu politikanın kapsamında değildir. Risk, eski domainin gücünü yeni bir konuya taşıyıp bunu kullanıcıya değer katmadan yapmandadır. Politikanın metnini Google Search Central spam politikaları sayfasında okuyabilirsin.
Backlinklerin zamanla kaybolması
Satın aldığın backlinkler kalıcı değildir. Linki veren sayfalar kaldırılabilir, bağlantılar silinebilir, siteler kapanabilir. Domain bir süre kapalı kaldıysa, ona link veren sitelerin bir kısmı kırık linkleri çoktan temizlemiş olabilir. Satın aldığın gün gördüğün yönlendiren domain sayısı, aylar içinde azalabilir.
Bu yüzden sayıya değil dayanıklılığa bak. Linki veren sitelerin hâlâ canlı olup olmadığını, backlinkin hangi sayfaya gittiğini ve o sayfanın arşivde var olup olmadığını kontrol et. Eski URL’ler için revival (yeniden canlandırma) yaklaşımı kullanacaksan, hangi adreslerin link aldığını bilmen gerekir. Yeni sitede bu URL’lere uygun sayfalar kurmak veya 301 yönlendirmesi yapmak linklerin bir kısmını canlı tutar. Sonuç garanti değildir.
Her risk için kontrol listesi
Aşağıdaki tablo, her risk için neye bakacağını ve neyin bu bakışı sınırladığını özetler.
| Risk | Nasıl kontrol edilir | Sınırı |
|---|---|---|
| Spam ve kumar geçmişi | Wayback Machine’de yıllara yayılan başlıklar, dil ve içerik | Kısa spam dönemi örnekler arasında kaybolabilir |
| Google cezası | site: araması, marka araması, kara listeler |
Elle işlem ve algoritmik ceza dışarıdan görülmez |
| Şişirilmiş DR | Trust Flow ve Citation Flow oranı, yönlendiren domainlerin kalıbı | Metrikler Google’ın değil |
| Konu ve dil değişimi | İlk yıl, orta yıl ve son iki yıl karşılaştırması | Arşiv örneklemeden ibarettir |
| Marka riski | TMview, USPTO, TÜRKPATENT | Marka taraması bir hukuki görüş değildir |
| Artırmada fiyat | Önceden yazılmış üst sınır | Rekabet tahmin edilemez |
| Expired domain abuse | Yeni sitenin gerçekten değer sunması | Politika yoruma açıktır |
| Backlink kaybı | Linkleri veren sitelerin ve sayfaların canlılığı | Gelecek garanti edilemez |
Daha kapsamlı bir kontrol akışı istersen expired domain alırken dikkat edilecekler yazısındaki 12 adıma bak.
Bunları elle kontrol etmek zaman alır. hunter.domains bu işin ilk turunu senin yerine yapar: her gün yaklaşık iki milyon kaydı tarar, link ağı ve kara liste kontrolünden geçirir ve Wayback geçmişini okur. Konunun veya dilin değiştiği, arşiv boşluğu olan veya marka riski taşıyan domainleri risk bayrağıyla gösterir. Süreci tarama ve skorlama nasıl çalışıyor sayfasında okuyabilirsin. Temiz geçmişli adayları doğrudan görmek istersen temiz geçmişli domainler listesine bak. Yine de sınırı açıkça söyleyelim: Google elle işlemlerini ve algoritmik cezaları göremez, marka taraması yapmaz.
Sık sorulan sorular
Cezalı bir domain düzelir mi?
Elle işlemi yalnızca domainin doğrulanmış sahibi Search Console’da görebilir, düzeltme süreci de oradan ve Google’ın güncel yönergelerine göre yürür. Sonuç garanti değildir. Algoritmik düşüşlerde ise açık bir bildirim yoktur ve toparlanma süresi belirsizdir. Bu yüzden şüpheli bir domaine yatırım yapmadan önce başka adaylara bakmak çoğu zaman daha ucuzdur.
Expired domain almak siteme zarar verir mi?
Yeni bir site için tek başına zarar vermez, ama spam geçmişi olan bir domaini ana sitene yönlendirirsen risk almış olursun. Güvenli yol, eski domaini ayrı bir proje olarak tutmak ve onu ana sitene bağlamadan önce geçmişini iyice incelemektir. Eski domaini gerçekten faydalı bir siteye dönüştürmek Google’ın politikasının dışındadır.
Riskli domain aldıysam ne yapmalıyım?
Önce neden riskli olduğunu netleştir: spam geçmişi mi, kara liste mi, marka sorunu mu. Marka sorunu varsa siteyi yayınlamadan bir hukuk uzmanına danış. Spam geçmişinde eski spam URL’lerini temizle ve siteyi gerçekten değerli içerikle kur. Hiçbir işe yaramayacak kadar kirliyse, maliyeti kabul edip domaini bırakmak ana projene zarar vermekten iyidir.
